Src Belgesi
Src Belgesi Nedir?
SRC Belgesi, Türkiye’de karayolu taşımacılığı yapan sürücülerin alması zorunlu olan mesleki yeterlilik belgesidir. Bu belge olmadan ticari araç (kamyon, otobüs, minibüs, taksi, servis aracı, panelvan vs.) kullanarak yolcu veya yük taşımacılığı yapmak yasal değildir.
SRC belgesi, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş kurumlar aracılığıyla yapılan eğitim ve sınavlar sonucunda verilir.
SRC Belgesi Nedir? Ne Anlama Gelir?
SRC kelimesi, “Sürücü” kelimesinin kısaltmasıdır. SRC belgesi, profesyonel sürücü belgesi olarak da bilinir ve sadece ticari amaçlı taşıma yapanlar için zorunludur.
Örneğin:
Bir kişi kendi otomobiliyle yük taşırsa SRC belgesi gerekmez.
Ama ticari amaçla kamyonla yük taşıyorsa SRC belgesi zorunludur.
Src Belgesi Kimler İçin Zorunludur?
SRC belgesi, Türkiye’de ticari amaçla yük veya yolcu taşıyan sürücüler için zorunlu olan mesleki yeterlilik belgesidir. Bu belge, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından verilmekte olup, karayolu taşımacılığının belirli standartlarda yapılmasını sağlamak amacıyla uygulanmaktadır.
Aşağıdaki gruplar SRC belgesi almak zorundadır:
1. Ticari Amaçlı Araç Kullanan Sürücüler
Kendi adına veya bir firma bünyesinde yolcu ya da yük taşıyan şoförlerin SRC belgesi alması zorunludur. Örneğin:
Otobüs şoförleri
Kamyon ve TIR sürücüleri
Minibüs veya dolmuş sürücüleri
Taksi sürücüleri
Kargo veya lojistik firmasında çalışan dağıtım şoförleri
2. Karayolunda Taşımacılık Yapan Şirket Sürücüleri
Taşımacılık faaliyeti gösteren firmalarda çalışan ve ticari araç kullanan tüm sürücüler SRC belgesi sahibi olmalıdır. Sürücünün kendi aracıyla ya da şirket aracıyla çalışması fark etmez.
3. Yurt İçi ve Yurt Dışı Taşımacılık Yapanlar
Yurt içi taşımacılık yapanlar için SRC 2 (yolcu) ve SRC 4 (yük) belgesi gereklidir.
Uluslararası taşımacılık yapanlar için ise SRC 1 (yolcu) ve SRC 3 (yük) belgesi zorunludur.
4. Sürücü Belgesi 25 Şubat 2003 Tarihinden Sonra Alınanlar
Eğer sürücü belgesi bu tarihten sonra alındıysa, SRC belgesi almak için mutlaka eğitim kursuna katılmak ve sınavda başarılı olmak gerekir. Bu tarihten önce ehliyet alanlar muafiyet kapsamında başvuru yapabilirler.
5. Okul Servisi Şoförleri
Okul taşıtlarında görevli sürücüler de SRC belgesi (genellikle SRC 2) almak zorundadır. Ayrıca Psikoteknik ve sabıka kaydı gibi diğer belgeler de istenmektedir.
Src Belgesi Türleri
SRC Belgesi Türleri Nelerdir?
| Belge Türü | Kapsamı | Kullanım Alanı |
|---|---|---|
| SRC 1 | Uluslararası Yolcu Taşımacılığı | Otobüs, minibüs ile yurt dışına yolcu taşıyanlar |
| SRC 2 | Yurtiçi Yolcu Taşımacılığı | Servis, otobüs vb. ile Türkiye içinde yolcu taşıyanlar |
| SRC 3 | Uluslararası Yük Taşımacılığı | Tır, kamyon ile yurt dışına yük taşıyanlar |
| SRC 4 | Yurtiçi Yük Taşımacılığı | Kamyon, kamyonet, panelvan ile Türkiye içinde yük taşıyanlar |
| SRC 5 | Tehlikeli Madde Taşımacılığı (ADR) | Kimyasal, akaryakıt vb. taşıyanlar (ek eğitim gerektirir) |
Src Belgesi Alma Şartları
SRC Belgesi Alma Şartları, taşıma faaliyetinde bulunan sürücüler için yasal bir zorunluluktur. SRC belgesi, ticari olarak yolcu veya yük taşımacılığı yapan sürücülerin alması gereken bir mesleki yeterlilik belgesidir. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından belirlenen bu belgeyi alabilmek için aşağıdaki şartlar sağlanmalıdır:
1. Yaş Şartı:
En az 18 yaşında olmak gereklidir.
Uluslararası taşımacılık yapacak sürücüler için 21 yaş ve üzeri şartı aranır.
2. Eğitim Şartı:
SRC belgesi almak isteyenlerin, yetkili eğitim kurumlarından teorik ve uygulamalı mesleki yeterlilik eğitimi alması gerekir.
Eğitimler, belge türüne göre değişen saatlerde verilir (örneğin SRC 2 için yaklaşık 36 saat eğitim).
3. Sınav Şartı:
Eğitim sonunda e-Devlet onaylı SRC sınavına girilir.
75 puan ve üzeri başarı sağlayanlar belge almaya hak kazanır.
4. Sağlık Raporu:
Psikoteknik değerlendirme raporu ve sağlık raporu istenmektedir.
Raporlar, sürücünün görevini yapmaya fiziksel ve zihinsel olarak uygun olduğunu gösterir nitelikte olmalıdır.
5. Adli Sicil Şartı:
Bazı belge türlerinde (özellikle yolcu taşımacılığı – SRC 2 ve SRC 1) adli sicil kaydının temiz olması gerekebilir.
6. Ehliyet Şartı:
SRC belgesi alacak kişinin B sınıfı veya üzeri sürücü belgesine sahip olması gerekir.
Belge türüne göre C, D sınıfı gibi farklı sürücü belgeleri gerekebilir.